Salo, ketchup va muzqaymoq nima bilan foydali: aslida foyda keltiradigan 7ta “zararli” mahsulotlar

Ko’pchilik saloni foydasini shubha ostiga qo’yadi, aslida esa uni noyob hususiyatlari ko’pchilik kasalliklarni yengishga yordam beradi, ahir cho’chqa salosi organizmga kerak bo’lgan ko’plab moddalarni o’z ichida saqlaydi. Gippokrat ham hisoblar edi, “qaramaqarshini qaramaqarshi bilan davolash kerak” deb, bugun esa ko’plab shifokorlar “yomon” holesterindan aziyat chekayotgan bemorlariga tavsiya etishmoqda, har kuni katta bo’lmagan salo bo’lagini este’mol qilishni, uni miqdorini qonda meyorga keltirish uchun. Foydali ta’sirini salo bilan sarimsoqni iste’mol qilish kuchaytirmoqda.

Esda tutish lozimki, saloni optimal dozasi 1 kunda 10-15 gr.ni tashkil qiladi, faol shug’ullanayotganlar uchun esa – 40-50 gr. 

Salo tomirlarni tozaroq qiladi, yurakni – mustahkamroq, toksinlarni chiqarib yuboradi va immunitetni mustahkamlaydi. Saloni komponentlaridan biri arahidin kislotadir, modda almashinuvini yahshilaydigan va yalig’lanishga qarshi ta’sirga ega. Bundan tashqari saloda vitamin E bor, teri uchun foydali, va fosfor, tishlar va suyaklar uchun muhim bo’lgan.

Ketchupni, agar u tabiiy bo’lsa, likopin nomli moddasi bor. Uning yordamida, ovqatga ketchup qo’shayotib, yuzni rangi va tomirlarni holati haqida qayg’urmasa ham bo’ladi.

Ketchupni shishali idishda sotib olish tavsiya etiladi. Bu holda, mahsulot sifatli bo’lishi ehtimoli yuqoriroq, tarkibiga tomat pasta, uksus, ziravorlar va boshqa hech qanday ortiqcha narsasiz.

Bundan tashqari likopin yurakga yahshi ta’sir ko’rsatadi va erkaklik kuchini yahshilaydi. Ketchup juda ham kam miqdorda kaloriya saqlaydi, bundan tashqari uning tarkibida transyog’lar deyarli yo’q, shuning uchun uni parhezdagilar ham iste’mol qilishsa ham bo’ladi.

Hozirda kartoshkaga bo’lgan munosabat bir hil emas – ko’pchilik hisoblaydiki, bu mahsulot uni shinavandalari qomatiga ortiqcha santimetrlarni qo’shadi deb. 

Muhim qoidaga rioya qilish kerak boladi – kartoshkani zaytun yog’i bilan iste’mol qilgan ma’qul. U kartoshkani glikemik indeksini pasaytiradi va ortiqcha killogramlardan qo’rqmasa ham bo’ladi.

Aslida kartoshka – pishirilgan yoki parlangan – kaliy, kletchatka va vitamin “C”ni juda ham zo’r manbaidir. O’zining tarkibi tufayli u tomirlarni mustahkamlaydi, yurakni faoliyatini saqlab turadi va hazm qilishni yahshilaydi.

Muzqaymoqni atiga bir portsiyasi odamga ulkan huzur bag’ishlaydi, shu bilan birgalikda esa salomatlik uchun foydali to’liq to’plam: B6, B12 va D3 vitaminlari, hamda 20ta zarur aminokislotalar. Muzqaymoqni tarkibida triptofan ham bor, uning yordamida organizmda “hursandchilik gormoni” ishlab chiqariladi.

Asosiysi o’simlik moyisiz va sun’iy qo’shimchalarsiz sifatli muzqaymoqni tanlashdir. Bunday mahsulotni hotirjam haftasiga 3-4 marotaba qabul qilish mumkin, o’z salomatligi va qomatiga zarar havfisiz.

Meyoriy miqdordagi muzqaymoqdan hattoki semiz odamlar ham bosh tortish kerak emas, chunki uning tarkibida suyaklarga kerak bo’lgan tabiiy kaltsiy bor, bundan tashqari to’plangan yog’larni yo’qotish jarayonlarini rivojlantiradi.

Kofeni tetiklashtirish hususiyatlari anchadan beri ma’lum. To’g’risi, uzoq vaqtdan beri hisoblanganki, bu ichimlik salomatlikka ziyon keltirishi mumkin deb. Bugun borgan sari ko’proq tadqiqotchilar, kofe organizm uchun foydali ekanligi haqida habar bermoqda: u depressiyadan halos qiladi, ish qobiliyatini oshiradi va fikrlash jarayonlarini yahshilaydi.

Kofega qo’shilgan bir chimdim tuz, ichimlikga boshqacha takrorlanmas ta’m beradi. Lekin uyqudan oldin kofedan bahramand bo’lishni keragi yo’q, uyqusizlik va ortiqcha qo’zg’aluvchanlik ehtimoli sababli. Hisoblanishi bo’yicha, mazali ichimlikni bir kunda bitta chashka qabul qilinishi odam organizmi uchun mutloq havfsiz, uchta chashka esa kofeni foydali sifatlarini keng spektrini sezish imkoniyatini beradi.

Ayniqsa kofein, uning manbai hisoblanmish kofe chashkasi, jiddiy kasalliklarni oldini olishda bebaho foyda keltiradi, ulardan jigar raki, qon raki, to’g’ri ichak va oshqozon osti bezi raki. Shifokorlar aniq takidlashmoqdaki, kuniga bitta kofe chashkasi gipertenziya, astma, infarktlar, podagra va Altsgeymer kasalliklar rivojlanish havfini kamaytiradi. Kofega ijobiy ta’sir qiladi erkaklarni reproduktiv tizimi, moddalar almashinuvi, qon yaratish faoliyati va immun tizimiga.

Kimdir aytadi, tuhumlarda holesterin bor deb, va ular haq. Lekin bundan tashqari tuhumda letsitin bor, va aynan u “yomon” holesterindan halos bo’lishga yordam beradi, bundan tashqari jigarni tozalaydi, hotirani sezilarli yahshilaydi va qarilikgacha o’tkir ko’rinishni saqlab qolish imkonini beradi. Shifokorlarni hisoblashi bo’yicha, tuhumlarni muntazam iste’mol qilish – yahshi ko’rishni uzoq yillarga saqlab qolish imkoniyatini beradi.

Tibbiy tadqiqotlar tasdiqlaydi, haftasiga 3-5 tuhumni iste’mol qilish sog’lom odamlar uchun foydali bo’ladi va hech qanday zarari yoq. 

Va ko’pchilik hom tuhum foydali ekanligiga amin bo’lishsa ham, aslida bunday emas. Foydali komponentlari qaynatilgan mashulotdan yahshiroq hazm bo’ladi. Qotirilgan tuhum yoki chala pishirilgan, bug’li omlet – shu barcha taomlar to’yimli nonushtani qoyilmaqom variant bo’ladi.

Shokoladni zarari va foydasi haqida bir necha o’n yillar davomida parhezshunoslar bahslashmoqda. Hammasidan ham ularni bu mahsulotni yuqori kaloriyaliligi o’ylantirmoqda. Lekin shunday vaziyatlar bo’ladiki, shokoladsiz hech ham iloji bo’lmay qoladi. Birinchidan, shokolad ochlikni tezda so’ndirish va o’gir aqliy mehnatdan so’ng kuchlarni tiklash imkonini beradi. Barchasi oqsillarni yuqori miqdori tufayli. 

Birgina shokoladni hidi odam psihikasiga foydali ta’sir ko’rsatadi. Va hattoki o’z qomatiga juda ham e’tibor beradiganlarga, kuniga 2-3 shokolad konfetalar hech nima qilmaydi, lekin huzurni keltiradi – bir olam!

Ikkinchidan, kardiologlar shokoladni “yomon” holesterin bilan kurashish uchun universal vosita deb hisoblaydi. Va hattoki eng minimal miqdorlarda ham shokolad qon bosimini kamaytiradi.   

Uchinchidan, shokolad stress bilan kurashishda yordam beradi, butun kunga g’ayrat va kuch bag’ishlaydi.

Siz tushunganizday, ko’plab mahsulotlar, sog’lom turmush tarzi bilan to’g’ri kelmaydi deb hisoblansa ham, aslida nafaqat mazali, balki foydali ham. Ularni shunchaki to’g’ri iste’mol qilish kerak, ovqat sifatini nazorat qilib va miqdorini ko’paytirib yubormasdan.